کتاب‌های تاریخ معمولاً با اهداف متفاوتی نوشته می‌شوند:

• بعضی با هدف ثبت دقیق وقایع و سال‌شمار (تاریخ‌نگاری کلاسیک)
• بعضی با هدف تحلیل چرایی اتفاقات، ساختار اجتماعی و فکری
• بعضی با بیانی ساده برای آموزش عمومی یا گروه کودک و نوجوان
• و بعضی صرفاً به عنوان مراجع سنگین برای مطالعه دانشگاهی و پژوهشی

کتاب تاریخ کامل ایران (دوره ۴ جلدی قاب‌دار)

این مجموعه ۴ جلدی اثری سترگ و پیوسته است که به روایت تحلیلی رویدادها از باستان تا انقلاب اسلامی می‌پردازد. برخلاف بسیاری از نسخه‌های مشابه که تنها تا پایان قاجار را پوشش می‌دهند، این نسخه با در بر گرفتن دوره پهلوی و جمهوری اسلامی، اثری بی‌نهایت جامع خلق کرده است. نثری شیوای آکادمیک، بررسی چرایی صعود و افول سلسله‌ها و قیمت بسیار مناسب نسبت به حجم، این دوره را به انتخابی بی‌نظیر برای تمام ایرانیانِ جویای هویت ملی تبدیل کرده است.

کتاب تاریخ ایران (دوره ۲ جلدی قاب‌دار)

این نسخه، ساختار کلاسیک و اصیل این اثر ارزشمند را در قالبی جمع‌وجورتر حفظ کرده است. جلد اول به قلم استاد حسن پیرنیا (ایران قبل از اسلام) و جلد دوم به قلم استاد عباس اقبال آشتیانی (ایران بعد از اسلام) به رشته تحریر درآمده است. این مجموعه ۹۳۳ صفحه‌ای با قاب شکیل و ظاهری ارزنده، یکی از معتبرترین گزینه‌ها برای قرارگیری در کتابخانه شخصی شما و یک مرجع همیشه در دسترس است.

کتاب تاریخ کامل ایران (نسخه تک جلدی)

اگر به دنبال مطالعه این شاهکار تاریخی با کمترین اشغال فضای فیزیکی و هزینه‌ای کاملاً مقرون‌به‌صرفه هستید، نسخه تک‌جلدی نشر آتیسا بهترین انتخاب است. این نسخه تمامی محتوای قبل و بعد از اسلام را در یک مجلد قطور جمع‌آوری کرده و به دلیل قیمت‌گذاری بسیار مناسب، گزینه‌ای فوق‌العاده ایده‌آل برای مطالعه شخصی یا هدیه دادن به دوست‌داران فرهنگ و تاریخ محسوب می‌شود.

کتاب تاریخ اجتماعی ایران (مجموعه ۱۲ جلدی متن کامل)

این اثر گران‌سنگ، تاریخ را از انحصار دربار پادشاهان و جنگ‌ها خارج کرده و به میان "مردم کوچه و بازار" می‌آورد. استاد مرتضی راوندی در این ۱۲ جلد که شامل ۱۰ طبقه‌بندی موضوعی است، با رویکردی تطبیقی به واکاوی حیات اجتماعی، اقتصادی، تفریحات، پوشاک، ساختار اداری، زبان و هنر ایرانیان می‌پردازد. این مجموعه یک منبع بی‌بدیل در زمینه جامعه‌شناسی تاریخی است و برای کسانی که می‌خواهند بدانند اجداد ما در طول تاریخ دقیقاً چگونه می‌زیسته‌اند، اثری تکرارنشدنی است.

کتاب تاریخ ایران مدرن

اگر از تاریخ کلاسیک عبور کرده‌اید و به دنبال فهم چراییِ تحولات پنج قرن اخیر ایران هستید، این کتاب متعلق به شماست. دکتر عباس امانت در این اثر مستند و مدرن، تاریخ ایران را از آغاز دولت صفوی تا اوایل قرن بیست‌ویکم با نگاهی کاملاً علمی، آسیب‌شناسانه و فارغ از تعصبات رایج بررسی می‌کند. این کتاب صرفاً به نقل وقایع بسنده نمی‌کند، بلکه نشان می‌دهد نهادها، چالش‌ها و هویت امروز جامعه ما چگونه ریشه در این پنج قرن دارد.

این مجموعه فوق‌العاده نفیس (شامل ۲ سری ۴ جلدی)، با رویکردی جامع، مفصل و کاملاً بصری، بخش‌های مختلف تاریخ ایران را پوشش می‌دهد. نقطه قوت بی‌نظیر این اثر، ارائه هزاران تصویر رنگی باکیفیت، نقشه‌های تاریخی دقیق و صفحات گرافیکی خیره‌کننده است که تاریخ را جلوی چشمان شما زنده می‌کند.

* نکته مهم: این نسخه ارزشمند به دلیل چاپ تمام‌رنگی، کیفیت بالای کاغذ و حجم عظیم کار، در دسته کالاهای لوکس فرهنگی قرار می‌گیرد (ارزش این مجموعه در سال ۱۴۰۴ حدود ۵۰ میلیون تومان برآورد می‌شود). خرید این شاهکار بیشتر به مجموعه‌داران، کتابخانه‌های مرجع، و ارگان‌های دولتی و خصوصی برای آرشیو و هدیه‌های سازمانی ویژه پیشنهاد می‌گردد.

کتاب تاریخ طبری (مجموعه ۱۶ جلدی)

«تاریخ الرسل و الملوک» مشهور به تاریخ طبری، یکی از قطورترین و اصلی‌ترین ستون‌های تاریخ‌نگاری در جهان اسلام و ایران است. این مجموعه ۱۶ جلدی، تاریخ را از زمان خلقت آغاز کرده، به دقت به پادشاهان ساسانی می‌پردازد و وقایع اسلامی را تا سال ۳۰۲ قمری به صورت سال‌به‌سال (سال‌شمار) با ذکر سلسله سند راویان روایت می‌کند. خواندن این شاهکار به پژوهشگران، دانشجویان تاریخ و عاشقان متون کلاسیک توصیه می‌شود.

تاریخ تمدن ویل دورانت (مجموعه ۱۳ جلدی)

با وجود اینکه محوریت این مقاله «تاریخ ایران» است، اما برای درک عمیق‌تر از جایگاه ایران در جهان، آشنایی با تاریخ و تمدن کل بشریت امری ضروری است. به همین دلیل تصمیم گرفتیم این شاهکار بی‌بدیل جهانی را نیز در این لیست بگنجانیم.

تاریخ تمدن (The Story of Civilization) اثری است که ویل دورانت و همسرش آریل، دهه‌ها عمر خود را صرف نگارش آن کردند تا تاریخ انسان را از پیش از تاریخ تا پایان سده هجدهم روایت کنند. تفاوت بزرگ این اثر با سایر کتب تاریخی این است که دورانت به جای پرداختنِ صِرف به جنگ‌ها و پادشاهان، تاریخ را به صورت ترکیبی می‌نویسد؛ یعنی اقتصاد، مذهب، ادبیات، علوم، موسیقی و هنر هر دوره را در هم می‌آمیزد تا تصویر کاملی از «فرهنگ و تمدن» یک ملت ارائه دهد. خواندن این مجموعه، دیدگاه شما را نسبت به جهان برای همیشه تغییر خواهد داد.